Swinguj z nami czyli piszemy aplikację cz.2

Po kilku miesiącach od pierwszego wydania przyszła kolej na krok dalej – oto druga wersja klienta do gry w Arkadię, opartego na Swingu i mojej niedostatecznej znajomości Javy :)

Przyznaję, że wydanie to mogłoby pojawić się wcześniej. Jednakże wpierw mały romans z JEE, a potem wypadki losowe odwlekły ten fakt w czasie. Przez kilkanaście ostatnich dni przysiadłem fałdów i oto jest – druga wersja ChlebikClient. Wiele jeszcze jej brakuje do optymalnego funkcjonowania jako wymarzony klient, jednakże widać już pewne zarysy jak mogłaby wyglądać taka aplikacja, kiedy bierze się za nią newbies. Jednakże postanowiłem, że wydanie drugie będzie również i ostatnim – gdyż kolejne wydania byłyby po prostu dokładaniem bardzo podobnych do obecnych cegiełek. Czyli kolejny JInternalFrame, kolejny plik XMLa i tak dalej – ani to wiele już nie rozwija, a i sensowności dalszej w tym nie ma zbyt wiele.

Popracowałem z NetBeansem używając jego pomocy do tworzenia GUI, mam mniej więcej pojęcie o wątkach aplikacji pisanej w Swingu (choć i tak niewiele jak znam życie), operowanie podstawowe na plikach XML, poszczególne komponenty też obejrzałem sobie z kilku stron. Na dzień dzisiejszy dalsze prace zostają wstrzymane i odłożone na czasy obfitujące w wolny czas (może kiedyś nadejdą). Póki co zapraszam na podstronę projektu, gdzie można przeczytać listę zmian oraz ściągnąć najnowszą wersję.

Co zaś do przyszłości – zmierzam w kierunku JEE. Dla nauki rozpoczynam pisanie aplikacji internetowej. Wstępnie technologie użyte to JSP, Hibernate/JDBC, wszystko zapakowane w Tomcata. Być może tym razem spróbuję użyć do pracy Eclipse’a wraz z jego rozszerzeniem WTP.

W końcu dobra książka

Ano to prawda. Nareszcie w Polsce ukazała się pozycja, która nie jest głębokim opisem języka, ale też nie jest szczegółowym opisem jednej z dostępnych technologii. Mowa o “Eclipse Web Tools Platform”, którą to dziś przez zupełny przypadek znalazłem w Empiku. Zdziwienie moje było tym większe, iż z ofertą wydawnictwa Helion staram się być w miarę na bieżąco, a o tej pozycji jakoś nic nie wiedziałem. Powód mej niewiedzy był prozaiczny – ktoś tę cenną pozycję wrzucił do działu ‘JavaScript’… Pozostawię bez komentarza.

No ale do rzeczy. Książka kosztuje jak typowa pozycja dotycząca Javy, czyli sporo (okrągłe 99 zł). Ale już po pobieżnym przejrzeniu wiedziałem, że na pewno nie będzie to chybiona inwestycja. O czym traktuje ta książeczka? Ano kilka osób tworzących WTP, czyli rozszerzenie Eclipse’a wspomagające budowanie aplikacji webowych i EE, wzięło się za napisanie na ten temat książki. I trafili w dziesiątkę (przynajmniej według mnie), gdyż do tej pory w naszym kraju nie było równie fajnej pozycji, która pokazywałaby proces tworzenia aplikacji tego typu od podstaw i z użyciem konkretnego narzędzia. Co więcej – poruszone są wszystkie zagadnienia szeroko pojętego J2EE – servlety, bazy, XML, webservices. Cud, miód i orzeszki. Wracam do lektury – mam nadzieję, że zaowocuje ona kilkoma wpisami na blogu.

Java Server Pages i servletowe podwórko

Wspomniałem już przy okazji poprzedniego wpisu o serwletach oraz o technologii Java Server Pages. W dużym skrócie – serwlety to po prostu aplikacje Javy wykonywane po stronie serwera, zaś JSP to technologia umożliwiająca dynamiczne generowanie dokumentów (X)HTML poprzez osadzenie w kodzie HTMLa wstawek z języka Java (za Wikipedią). Dodatkowo rzecz z automatu jest realizowana we wzorcu MVC (Model-View-Controller), co można ostatecznie podsumować stwierdzeniem, że mamy bardzo przyjemne narzędzie do tworzenia aplikacji internetowych.

Dlaczego o tym piszę? Albowiem jako programista PHP pracujący nad projektami o bardzo pojemnej nazwie ‘webdevelopment’ automatycznie kieruję się w stronę znanych mi rozwiązań, a za takowe JSP (i potem Java Server Faces – to framework) można uznać. Jednoczesne poznawanie Javy (za pomocą Bruce’a Eckela i jego ‘Thinking in Java’) oraz JSP (książka ‘Head First JSP’) póki co okazało się dość obiecującym rozwiązaniem, gdyż zamiast klepać standardowe do bólu System.out.println i zachwycać się rozbudowaną konwersacją z konsolą, można tworzyć kod wypełniając znany sobie szkielet aplikacji (np. tworząc system blogowy).

Do rozpoczęcia zabawy z JSP potrzebujemy jednej rzeczy – kontenera na serwlety. Rolę tę pełni świetnie Apache, kiedy doinstaluje się do niego odpowiedni moduł, albo też kiedy zainstaluje się Apache Tomcat jako samodzielny serwer (www + jsp w jednym). Zasadniczo wyszedłem od tej koncepcji (czy wspominałem już, że jestem leniwy jeśli chodzi o babranie się z administracją?), a następnie spróbowałem jakoś to wrzucić (pluginem oczywiście) pod Eclipse’a. Po strawieniu 3h nad konfigiem oraz próbą zmuszenia tej aplikacji by w końcu zobaczyła mój plugin do Tomcata dałem za wygraną i postanowiłem ściągnąć NetBeans. Downloaded, zainstaluj, uruchom, ściągnij update i viola!!! Nagle okazało się, że wystarczy stworzyć nowy projekt i nacisnąć ‘Build all’ – wszystko pięknie śmiga. Jako, że była gdzieś 3 nad ranem porzuciłem zabawę, ale wróciłem do niej zaraz następnego dnia.

NetBeans ma to do siebie, że można go ściągnąć w kilku wersjach. Bardzo ważne jest to, że możemy również wybrać wersję niejako ‘out of the box’, gdyż razem z IDE dostarczany jest też Tomcat oraz GlassFish (to serwer aplikacji J2EE firmy Sun). Po zainstalowaniu otrzymujemy (pod Windowsem oczywiście) w pełni skonfigurowane narzędzie. Tutaj właśnie uwaga – opiszę co i jak by skonfigurować pierwszy projekt i uruchomić go. W książce ‘Head First JSP’ przedstawiono podział na 2 środowiska – developerskie oraz aplikacyjne (czyli produkcyjne). Jest to rozwiązanie poniekąd słuszne, jednakże na czas nauki, kiedy człowiek musi przypominać sobie czasem składnię podstawowych funkcji, jakoś nie widzę ku temu sensu.

W NetBeans zatem skonfigurujemy projekt tak, aby dało się w obrębie jednego katalogu jednocześnie posiadać kod źródłowy, jak i widzieć go (po kompilacji oczywiście) z poziomu przeglądarki. Oto co trzeba zrobić:

1. Okienko z projektami -> prawy przycisk myszy i oczywiście New Project
2. Pokazuje się lista do wyboru, nas interesuje Web, a potem Web Application
3. Nadajemy projektowi nazwę, NetBeans automatycznie poda domyślną ścieżkę do niego (czyli katalog webapps w katalogu gdzie zainstalowano Tomcata).
4. Pojawią się informacje o używanej wersji serwera i takich tam – wybieramy oczywiście to, co zainstalowane (najprawdopodobniej Tomcat 6.0, Java EE 5).
5. W następnym kroku mamy możliwość wyboru używanego frameworka. Jako, że nic takiego na razie nie ma miejsca, to klikamy Finish i mamy gotowy szkielet projektu.

By przetestować działanie całości należy prawym przyciskiem myszy kliknąć na nasz projekt (w okienku projektów) i wybrać Build. NetBeans nam pokompiluje co trzeba i następnie znowu pod prawym przyciskiem wybieramy Run i po paru sekundach mielenia otwiera się nam przeglądarka i pojawia się śliczne ‘Hello wordl!’ (adres to http://localhost:8084/TWOJANAZWAAPLIKACJI/).

Teraz kiedy już mamy działający projekt trzeba objaśnić trochę strukturę katalogów. Różni się ona od przyjętej w ‘Head First’, zatem dla jasności napiszę co i gdzie. Struktura katalogów w folderze naszej aplikacji wygląda tak:

1. Katalog nbproject to internalsy NetBeans i nie należy tego na razie dotykać.
2. Podobnie rzecz ma się ze znajdującym się w katalogu aplikacji plikiem build.xml oraz katalogiem dist – to informacje na temat sposobu budowania projektu, a w katalogu z kolei umieszcza się ostatecznie przygotowaną paczkę z kodem (w formie pliku *.war).
3. Katalog test służy zgodnie z nazwą do testów (testów jednostkowych opartych na JUnit)
4. W katalogu build zgodnie z nazwą budowany jest cała aplikacja
5. W katalog src znajduje się nasz kod źródłowy
6. I na sam koniec w folderze web znajdują się nasze pliki *.jsp i *.html (wraz z plikiem web.xml).

Oczywiście normalnie nikt nie będzie grzebał bezpośrednio w plikach w tym folderze – od tego jest IDE. Jednakże dobrze wiedzieć co i z czym, zwłaszcza dla początkujących informacja ta może być dość istotna. Nasz projekt póki co nie zawiera kodu Javy, ale jest w pełni gotowy na jego przyjęcie. Na razie rzut oka na okienko IDE:

Aplikacja na razie jest dla nas interesująca w dwóch miejscach. Pierwszym z nich jest katalog Source Packages. Tutaj należy dodawać kolejne pakiety, a w nich klasy (np. com.wordpress.chlebik.TestowaKlasa.java). Umieszczone tutaj zostaną w procesie budowania projektu skompilowane i przerobione na postać strawną dla serwera. Drugim ważnym katalogiem jest katalog web, gdzie znajduje się cały HTMLowy lub JSPowy kod. Dla przykładu – znajdź w tymże folderze plik index.jsp i zmień jego nazwę na np. index2.jsp. Teraz w przeglądarkę wrzuć adres http://localhost:8084/WebApplication1/. I co? Ano nic, błąd. Ale z kolei wpisanie http://localhost:8084/WebApplication1/index2.jsp już jak najbardziej działa. Na prostym przykładzie widać, co gdzie i z czym jeśli chodzi o HTML i JSP. W katalogu tym można również odnaleźć podkatalog WEB-INF gdzie znajduje się plik web.xml, który służy do (powiedzmy uogólniając) kierowania routingiem w naszej aplikacji. Jednakże to uczący się JSP już raczej wiedzą i nie potrzeba tego tematu rozwijać.

Mam nadzieję, że to krótkie i pewnie trochę chaotyczne wypociny jednakże komuś pomogą, a i może skłonią do sięgnięcia po NetBeans.